İnfak Kültürünün Zarif Anıtları: Sadaka Taşları ..!!Bu (http://www.wardom.org/showthread.php?t=213999) konu daha önce murattk usta tarafından farklı içerikle verilmişti.Ecdatlarımızın ruhları şad etmek ve nasıl bir nesilden geldiğimiz hatırlatmak için farklı içerikteki bu konuyu açma ihtiyacı hisettim..Saygılar.. SADAKA TAŞLARI
Konu nesta_34 tarafından açılmış, 1474 kişi tarafından görüntülenip, 21 yanıt almış.
|
Özel Yazılım Trojan+, güncellemeli ve garantili. Sadece 690TL! Kredi kartınıza 12 taksit kolaylığı!
|
|||||||
İnfak Kültürünün Zarif Anıtları: Sadaka Taşları ..!! konusundaki toplam yorum: 21, okunma sayısı: 1474. |
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
#1 |
|
Forum Ustası
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Jun 2009
Üye numarası: #336256 Yer: Gök Kubbe İçinde
Mesaj sayısı: 12,154
Karma etkisi: 129544
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 12952933
|
Bu konu daha önce murattk usta tarafından farklı içerikle verilmişti.Ecdatlarımızın ruhları şad etmek ve nasıl bir nesilden geldiğimiz hatırlatmak için farklı içerikteki bu konuyu açma ihtiyacı hisettim..Saygılar..
SADAKA TAŞLARI Dedelerimiz onur ve vakarından dolayı ihtiyaçlarını kimseye açamayanlar için ince ve farklı bir yardım metodu geliştirmiş: Sadaka Taşları Türk Milleti, milli hasletlerindeki yüksek değer ölçüleriyle İslam Dini’ni özümleyişi ve ulaştığı sentezle insan, son derece önemli sevgi ve saygı odağı haline getirmiştir. Bunun olumlu tezahür ve tecellileri olarak da, kültür, tefekkür ve medeniyet tarihine yeni usul, vasıta, kurum ve kuruluşlar armağan etmiştir. ![]() Osmanlı iffet ve hayâsından dolayı fakirliğini gizleyenler; onur ve vakarından dolayı ihtiyaçlarını kimseye açamayanlar için, ince ve farklı yardım, destek ve himaye yol ve metotları bulunmuştur. Onlara “alan el” olmanın utanç ve ezikliğini yaşatmamak için, gayet zarif yardım şekilleri geliştirmiştir. Böylece “alan el” hicaptan, “veren el” de gurur ve riyadan korunmuştur. İşte, her türlü tebrik ve takdire layık yardımlaşma vasıtalarından birisi, hatta bir bakıma birincisi, “Sadaka Taşları”dır. ![]() Mermer sütunların ardında bekleyen bağışlar”Sadaka Taşları”, farklı çap, ebat, şekil ve türde olmakla beraber genellikle beyaz renkli, silindirik, çoğu antik mermer sütunlardır. Yere, dikine gömülmüşlerdir. Yerden yükseklikleri genellikle 120–130 cm kadardır. Ama çevrelerinde uzun yılların getirdiği zemin dolma veya aşınmaları ile bu yükseklik değişebilmektedir. Çoğunluğu da dolguları sebebiyle daha kısa görünmektedir. ![]() Günümüze çok azı ulaşabildiği için sayıları hakkında kesin rakam vermek mümkün olmayan “Sadaka Taşları”nın üç beş semtte bir adet bulunduğu düşünülüyor. Genellikle gözden, kalabalıktan uzak; el-ayak çekildiği saatlerde vereni, alanı bulunan bu görevli taşların daha çok şu mekânlarda bulundukları tespit edilmiş durumda: ![]() 1. Üç beş semtin birleştiği bir köşede. Üsküdar İmrahor’daki örnekte olduğu gibi. 2. Fakir, muhtaç, hasta insanların barındığı yapıların önünde. Üsküdar Miskinler Tekkesi’ndeki gibi. 3. Yardım, adak niyetiyle gidilen bazı tekke, dergâh, zaviye, mezarlık, türbe gibi sınanmış yerlerin yakın çevresinde. Konya’daki Gevraki Hoca Türbesi’nin de bulunduğu Yağlıtaş Mezarlığı köşesindeki; Bulgur Tekkesi’ndeki İşkal aman (Şeyh Elman) Türbesi önündeki; Kadınhanı’ndaki “Yeşil pabuç” örnekleri gibi. Konya Mevlana Müzesi’nin batı avlusundaki (hamüşanındaki) madeni paraların atıldığı Şeb-i Arus Havuzu da bu gruba girer. 4. Bulaşıcı hastalığa duçar olanların bulundukları yerlerde. Bulaşıcı hastalığa yakalanmış hastalara yardımda bulunurken bulaşma tehlikesi göz önünde bulundurularak, yardımların ulaşmasında Sadaka Taşları kullanılmıştır. Miskinler Tekkesi’ndeki gibi. Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=365802 Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=365802 5. Mescit, cami gibi mabetlerin yakın çevresinde. Daha çok avlunun bir kenarında veya camiin köşesinde. Yahyalı (Kayseri)’deki Şeyh Yahya Türbesi ile yanındaki Ulu Cami’nin müşterek avlularındaki ile Konya Sarıyakup Cami’nin harem kapısı önündeki örnekleri gibi. ![]() Muhtaç olduğunu alan kanaatkâr fakirler Sadaka Taşları’na yardımlar iki türlü yapılıyordu: 1. Nakdî: Para yardımı özellikle uçup kaybolmaması için de kağıt para (kayme) yerine madeni paralar bırakılarak gerçekleşirdi. 2. Aynî: Giyim, kuşam eşyaları ve çeşitli besinler bırakılırdı. ![]() Yaşlıların anlattıklarına göre buradaki enteresanlık, fakir ve muhtaçların taşta birikenlerden sadece ihtiyacı olan şeyleri ve muhtaç olduğu miktar kadarını alarak, diğerlerini başkalarına bırakmaya özen göstermeleridir. ![]() Bu kanaat ve diğer-gamlık her türlü takdire layıktır. Burada dikkati çeken bir nokta da, bir semtin fakirlerinin başka bir semtin Sadaka Taşı’na; başka semtin fakirlerinin ise bu semtinkine gelip, ihtiyaçlarını karşılayabilmeleridir. Yeterince tanıtılmıyor “Sadaka Taşları”, Türk mahallelerinin birer centilmenlik anıtıdır. Olanca güzelliklerine ve zarafetine rağmen değişen şartlar sebebiyle giderek ihmal edilen, zamanla unutulup mukadderatına terk edilen bu fazilet abideleri konusunda bu güne kadar geniş çaplı bir araştırma yapılmamıştır. ![]() Üsküdar’da Mevlevihane karşısında; Mimar Sinan’ın yaptırdığı hamamın karşısındaki Gülfem Hatun Camii’nde; Koca Mustafa Paşa’daki tarihi çınarın yakınında; Karacaahmed’deki Miskinler Tekkesi’nin önünde, Karaman’da İbrala Ocağı’ndaki örnekleri bulunmaktaydı ![]() Yurt çapında gerçekleştirilecek taramalar, “Sadaka Taşları”nın kullanılış biçim ve hallerine dair mevcut tespitlere yeni örnekler ekleyecektir. Bir fikir vermesi için Yahyalı (Kayseri)’deki örneği ele alabiliriz. Şeyh Yahya Efendi Türbesi ile doğusundaki Ulu Cami’nin müşterek avlusunda bulunan “Sadaka Taşı”na Yahyalılılar “Hacet Yeri” demektedirler. Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=365802 ![]() Vaktiyle para, yiyecek, giyecek gibi sadaka ve yardımların bu taşın üzerine ve yanına bırakıldığını hatırlayan yaşlılar mevcuttur. Hele, Yahyalı folkloru arasında önemli yeri olan “Sadaka verirken başı çevirme” âdeti, yüzlerce yıl öncesine kadar uzanan eski bir gelenektir. Mana ve mahiyeti kitaplara geçmiş olan bu güzel gelenek, “Sadaka Taşı”nın buradaki işleyişine yeni bir çeşni katmıştır. Sadaka verirken, alanın yüzüne gururla bakmamak; onu gözlerle rencide etmemek; verileni başkasına göstermemek ve söylememek; unutmak; daha fazlasını yapmak için niyetlenmek; iyilik ve yardımlarını sadece ve sadece Allah rızası için yapmak, başa kakmamak gibi duygu, düşünce ve prensipler Yahyalı’da bu geleneğe saygınlık kazandırmıştır. ![]() Yahyalı’da bu konudaki hatıralar öylesine taze ve canlıdır ki, yukarıda bahsedilen Ulu Cami’nin avlusundaki “Sadaka Taşı”nı kullanmaktansa, gösterişi seven ham ve görgüsüz bir zenginin, herkesin gözü önünde kendisine para uzatmasına fevkalade üzülen Lök oğlu Hasan’ın, bu basitliği izzet-i nefsine yediremeyip, hiddetle reddederek yürüyüp gittiğini anlatırlar.. ![]() Farklı bir biçim ve uygulama şekli gösteren bir diğer örnek de Konya Obruk’tan. Obruk Gölü’nün kıyısında bulunan Selçuklu Kervansarayı’nın yakınındaki caminin “Hayrât deliği”dir. Muahhar minaresine yakın caminin duvarında yer alan niş, halk tarafından bu isimle anılmaktadır. Yalnız kalan taşlar Günümüzde Sadaka Taşlarının büyük kısmı bir kenarda unutulmuşlardır. Bir kısmı da, değişen dünya şartları ve sosyal, kültürel hayat sebebiyle kullanılmaz hale gelmişlerdir. Sadece yaşlıların yorgun hatıraları arasında kalan taşlar, yanlış belediye faaliyetleri; istimlâkler, yol, meydan, kaldırım çalışmaları sırasında ya bir kenara yan yatırılıp veya ters yüz edilip itilmişler veyahut da tamamıyla yok olup gitmişlerdir. Kullanılmadıkları için neye yaradıkları bilinmediğinden kıymeti ve görevi idrak edilemeyen bu fazilet abidesi taşlarımızdan mevcut olanlarının koruma altına alınması; adının ve görevinin bir etiketle belirtilmesi; yeni nesillere tanıtılması gerçekten takdire şayan bir hizmet olacaktır. ![]() Çeşitli vakıflarca yönetilen imâret, aşevi, hânigâh, zâviye, han, kervansaray gibi daha birçok yardımlaşma ve dayanışma müesseselerinin yanı sıra “Sadaka Taşları”, yaygın uygulama alanı sayesinde farklı, renkli ve zengin bir el ele, gönül gönüle verişi sembolize ediyordu. Aziz Türk Milleti’nin kültür ve medeniyet tarihinde övüneceği hiçbir şeyi olmasa bile, insanı onore etme konusunda gösterdiği, “sadaka Taşları”yla sembolleşen incelik ve zarafetinin, övünmeye yeterli olduğuna inanıyoruz. Düzenleyen nesta_34 : 30-04-2010 at 09:52. Sebep: imza eklemek |
|
|
|
|
|
#2 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Mar 2010
Üye numarası: #430162
Mesaj sayısı: 267
Karma etkisi: 49462
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 4945993
|
ecdat için +
,teşekkürler nesta_34 kardeşim![]() edit: ![]() ![]() You have given out too much Karma in the last 24 hours, try again later. borcum borç ![]() |
|
|
|
|
|
#3 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Oct 2009
Üye numarası: #382810
Mesaj sayısı: 362
Karma etkisi: 48916
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 4891345
|
''Veren el alan elden üstündür'',kimse kimseyi bilmiyor ne alan vereni ne veren alanı ve en ilginci de kim ne kadar ihtiyacı varsa o kadarını alıyor..bugün için pek garip geliyor bu iş..acaba şimdi olsa sabah varınca içinde bir şeyler kalırmıydı diye düşünüyor insan..güzel paylaşım için çok teşekkürler kerem bey..
sevgiyle kalınız ![]() |
|
|
|
|
|
#4 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Dec 2009
Üye numarası: #401273
Mesaj sayısı: 490
Karma etkisi: 63554
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 6355184
|
ecdadımız da maşallah yok yok,güya bilim bugün öyle ilerledi ki ama zenginlerle fakirler arasında dağlar kadar uçurumlar oluştu...demek ki herşey bilim ya da teknoloji ile doğru orantılı değilmiş..teşekkürler nesta abi güzel emek olmuş...elinize sağlık...
![]() |
|
|
|
|
|
#5 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Dec 2009
Üye numarası: #401222
Mesaj sayısı: 340
Karma etkisi: 54690
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 5468745
|
çok güzel paylaşım,ellerinize sağlık üstadım,büyüksün
![]() |
|
|
|
|
|
#6 |
|
Forum Kalfası
![]() ![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Nov 2009
Üye numarası: #387740
Mesaj sayısı: 841
Karma etkisi: 72490
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 7248742
|
güzel konu usta,eline sağlık ...
+ karma ![]() |
|
|
|
|
|
#7 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Dec 2009
Üye numarası: #397086
Mesaj sayısı: 402
Karma etkisi: 52388
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 5238540
|
teşekkürler paylaşım için nesta_34 üstad
![]() |
|
|
|
|
|
#8 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Dec 2008
Üye numarası: #300183
Mesaj sayısı: 312
Karma etkisi: 1220
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 121637
|
hatırlatma için teşekkürler, ruhları şad olsun.
|
|
|
|
|
|
#9 |
|
Cool Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Apr 2010
Üye numarası: #444980
Mesaj sayısı: 118
Karma etkisi: 36218
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 3621536
|
güzel konu,sağolasınız kardeş.
|
|
|
|
|
|
#10 |
|
Banned
![]() Kayıt Tarihi: Apr 2010
Üye numarası: #445803
Mesaj sayısı: 36
Karma etkisi: 0
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 28071
|
ihsan eliaçıgın konusması vardı infak ile ilgili youtube ta musluman jeepe binebilirmi diye araştırabilirsiniz?
|
|
|
|
|
|
#11 |
|
Forum Ustası
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Dec 2009
Üye numarası: #394350
Mesaj sayısı: 4,056
Karma etkisi: 69797
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 6979033
|
teşekkürler,güzel ve anlamlı bir konu...nerden nereye geldiğimizin de açık göstergesidir...
+k ![]() |
|
|
|
|
|
#12 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Feb 2010
Üye numarası: #422419
Mesaj sayısı: 328
Karma etkisi: 42855
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 4285219
|
Teşekkürler Kerim Bey ;güzel konu....elinize sağlık...
![]() |
|
|
|
|
|
#13 |
|
Hızlı Çırak
![]() ![]() Kayıt Tarihi: Jun 2010
Üye numarası: #454691
Mesaj sayısı: 80
Karma etkisi: 25326
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 2532498
|
Güzeldi konunuz,şimdi bize bakıp da kemikleri sızlıyordur bunları yapan/uygulayanların
![]() |
|
|
|
|
|
#14 |
|
Cool Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Apr 2010
Üye numarası: #445239
Mesaj sayısı: 97
Karma etkisi: 32458
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 3245541
|
Nesta_34 güzel paylaşım,elinize emeğinize sağlık
+k |
|
|
|
|
|
#15 |
|
Daimi Üye
![]() ![]() ![]() Kayıt Tarihi: Jan 2008
Üye numarası: #183147 Yer: elleştiremediklerimizden misiniz?
Mesaj sayısı: 656
Karma etkisi: 4438
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Karma: 443344
|
hatırlatma ve detaylı açıklamalar için teşekkürler...
|
|
|
|
![]() |
| Etiketler |
| kültür, osmanlı, sadaka, taş, tarih |
| Şu Anda Konuyu Görüntüleyenler: 1 (0 üye ve 1 misafir) | |
| Konu Araçları | Bu Konuda Ara |
|
|
