ISDN (Integrated Services Digital Network)

growlix

Nedir bu ISDN? ISDN network için önemli midir? Evet arkadaşlar, bu makalemi de ince noktasına kadar anlatacağım. Bunun yanı sıra daha kolay bir dille anlatmaya çalışacağım. A’dan Z’ye bir anlatım sunacağım için bu konun devamı olmayacaktır. ISDN hakkında bir çok not tuttum. Bunları paylaşmamak yazık olurdu doğrusu. Sınıfımızda üzerinde çok duruldu. Beynimizde ISDN teknolojisi kazılmış durumdadır.
Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=308210

ISDN, mevcut telefon hatları üzerinden sağlanan dijital servistir. Bu teknoloji ile data, ses, görüntü aynı anda iletilebilmektedir. Telefon şirketleri tarafından sağlanan bu servis, OSI modelindeki ağ, data link ve fiziksel katmanda bulunan standartları içermektedir. ISDN standartları ile bu iletişim metodunun desteklediği donanım ve uçtan uca bağlantı kurma metodolojisi belirlenmektedir. ISDN teknolojisinde bağlantı kurulması ve datanın transferi için kanallar kullanılmaktadır. B ve D olmak üzere iki tip kanal vardır. B kanalı datanın transferi, D kanalı da ISDN omurgasına bağlantının sağlanması için kullanılmaktadır. ISDN teknolojisinde kullanılan terminolojiyi kısaca inceleyelim.

B Kanalı (B Channel): ISDN teknolojisinin temel parçalarından olan B kanalı, datanın taşındığı kanal olarak bilinmektedir. Saniyede 64000 bitlik kapasiteye sahiptir.
D Kanalı (D Channel): Servis sağlayıcı tarafındaki ISDN anahtar ile son kullanıcı tarafındaki ISDN cihaz arasındaki ISDN bağlantının kurulması için kullanılan kanaldır.
CAS (Channel Association Signalling): Datanın taşındığı kanalda bağlantının kurulması için yapılan sinyalleşmenin de taşınmasına denmektedir. In-band sinyalleşme olarak da anılmaktadır.
CCS (Common Channel Signalling): Data ile sinyalleşmenin ayrı kanallarda taşınmasına denmektedir. Out-of-band sinyalleşme olarak da anılmaktadır. ISDN PRI ve BRI hatlarda bu metod kullanılmaktadır.
DNIS (Dialed Number Identification Services): ISDN numarasıdır.
LAPD (Link Access Protocol-D): ISDN teknolojisinin Data Link katmanı protokolüdür.
POTS (Plain Old Telephone Services): En temel telefon servisidir.

SPID (Service Profile Identifier): Özellikle Kuzey Amerika’da BRI hatlarda kullanılan, servis sağlayıcı tarafından son kullanıcı tarafındaki BRI portuna verilen bir numaradır. Bu numara ile son kullanıcı ISDN anahtara bağlanabilmektedir. BRI ve PRI olmak üzere iki farklı ISDN arayüzü vardır. ISDN BRI arayüzünde 2 adet B kanalı ve 1 adet D kanalı vardır. ‘2B+D’ olarak da bilinmektedir. B kanalı 64 Kbps, D kanalı 16 Kbps kapasiteye sahiptir. Toplamda 144 Kbps kapasitesi vardır. İki farklı ISDN PRI arayüzü vardır. Kuzey Amerika ve Japonya’da kullanılan, T1 olarak da anılan arayüzde 23 adet B kanalı ve 1 adet D kanalı bulunmaktadır. Avrupa ve dünyanın diğer birçok yerinde kullanılan, E1 olarak da anılan arayüzde 30 adet B kanalı ve 1 adet D kanalı bulunmaktadır. ISDN PRI hatlardaki D kanalı 64 Kbps kapasiteye sahiptir.

- ISDN BRI İletişim: Yönlendirici ile bağlı olduğu ISDN anahtar arasında D kanalı daima aktiftir. Aşağıdaki şekildeki A yönlendiricisi, B yönlendiricisi ile bağlantı kurmak istediğinde LAPD protokolünü kullanarak ISDN anahtara iletişim kurmak istediği B yönlendiricisinin SPID numarasını D kanalı üzerinden iletir. ISDN anahtar ise aranan numaranın en yakın olduğu anahtara kadar olan rotayı saptar ve aranan numarayı bu anahtara SS7 sinyalleşme protokolünü kullanarak iletir. B yönlendiricisine en yakın olan ISDN anahtar ise B’nin arandığını LAPD protokolünü kullanarak iletir. Arayan ve aranan cihazlar uyarıldıktan sonra her iki cihaz birbirleriyle B kanalı üzerinden data alışverişi
Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=308210
yaparlar. A ve B yönlendiricileri B kanalı üzerinden PPP protokolü ile konuşurlar.

isdnbriiletisim

- ISDN Referans Noktaları: Son kullanıcının Telekom’un ISDN omurgasındaki kendisine en yakın ISDN anahtara bağlanabilmesi için ISDN standartlarına uyumlu fonksiyonları yapabilen cihazları kullanması gerekmektedir. Bu cihazlar yapabildikleri fonksiyonlara göre farklılık arz etmektedir. ISDN teknolojisi mevcut telekom altyapısını kullandığı için; üretici firmaların, ISDN teknolojisini kullanabilecek bütün son kullanıcılara yönelik cihaz üretebilmesi için belli referans noktaları belirlemek gerekmektedir. Çünkü son kullanıcıların ISDN omurgasına bağlanmak için kullanacakları mevcut cihazları çok çeşitlidir. Analog bir telefon ile analog sinyalleşmeyi destekleyen PC’ye bağlı bir modemin bu omurgaya bağlanabilmesi için ISDN standartlarında sinyal üretebilmelidir. Son kullanıcıların alabileceği ISDN cihaz tür ve fonksiyonlarını aşağıda görebilirsiniz.

isdnreferans

ISDN Cihazları

Bilindiği üzere ISDN’in bir kaç çeşit cihazı bulunmaktadır. Bunları tablo halinde görmek daha da akıcı olacaktır. Aşağıdaki şekilde anlatmış olduğum gibi.

isdncihaz

ISDN Referans Noktaları

Ben referansları verdim ama noktalarını verdim mi? Lakin şimdi aşağıda yine şekille referans noktalarını açıkladım.

isdnnokta
ISDN Protokolleri: ITU-T organizasyonu tarafından güncellenen ISDN protokolleri konu başlıklarına göre 3’e ayrılmaktadır. ISDN protokolleri, gruplarına göre belirli bir notasyon kullanmaktadırlar.
- E-Serisi: telefon ağındaki ISDN için belirlenen standartları içermektedir. Bu standartlar E ile başlayacak şekilde kodlanmaktadır. Örneğin; E.163 standardı ile Uluslararası telefon numaralandırılması tanımlanmaktadır. E.164 ile uluslararası ISDN adreslemesi tanımlanmaktadır.
- I-Serisi: ISDN teknolojisinin kavram, terminoloji ve metodolojisi bu grup standartlarda tanımlanmaktadır. Örneğin; I.100 standardı ile ISDN kavramları ve diğer I-Serisi standartların yapısının nasıl olması gerektiği tanımlanmıştır. I.200 ISDN servislerini, I.300 ağ konularını, I.400 kullanıcı-ağ (User-Network Interface-UNI) arayüzünün nasıl destekleneceğini tanımlamaktadır.
- Q-Serisi: ISDN ağında sinyalleşme ve anahtarlamanın nasıl yapılacağı bu grup standartlarda tanımlanmaktadır. Örneğin; Q.921 standardı ISDN Data-Link katmanındaki LAPD protokolünün nasıl işleyeceğini tanımlamaktadır. Q.931 ise terminal ile ISDN anahtar arasındaki ağ katmanı fonksiyonlarını ve işleyişini tanımlamaktadır.

ISDN Anahtar: Tipleri son kullanıcı cihazının bağlanacağı Telekom tarafındaki ISDN anahtarının üreticisine göre çağrı prosedürü ve data alışveriş tekniği farklı olabilmektedir. ISDN anahtarı tipini öğrenip son kullanıcı tarafındaki cihazda bu anahtar tipini konfigüre etmek gerekmektedir. Son kullanıcı tarafında Cisco yönlendirici kullanılıyorsa ISDN switch-type (anahtar-tipi) komutu ile yönlendirici konfigüre edilebilmektedir. Komuttaki anahtar tipi alanına aşağıdaki tabloda uygun olan anahtar tipini yazabilirsiniz. Tablodaki anahtar tipleri bütün
alternatiflerden sadece bir kaçıdır.

isdnanahtar

SPID (Service Profile Identifier): ISDN BRI hatlarda kullanılan ve telefon numarası olarak da düşünülebilen son kullanıcı tarafındaki arayüze verilen bir numaradır. Telekom tarafında kullanılan anahtar tipine göre bu numara ya kullanılır veya gerek duyulmaz. Örneğin; kullanılan anahtar basic-ni1 veya basic-dms100 ise SPID numarası kullanılmaktadır. Fakat anahtar basic-5ess ise SPID numarası kullanılmaz. Cisco yönlendiricilerinin ISDN BRI arayüzlerinde ISDN spid1 (spid-numarası) [ldn] ve ISDN spid2 (spid-numarası) [ldn] arayüz komutlarıyla iki B kanalına da SPID numarası verilmektedir.
Kaynak: Wardom http://www.wardom.com.tr/showthread.php?t=308210

Yazan: Recep ŞERİT
Kaynak: www.bilisimcell.net (BilişimCell)